Ik kan me nog goed herinneren dat ik met de camera van mijn ouders foto’s maakte van de televisie om mijn highscores vast te leggen. Pas als het fotorolletje was ontwikkeld, ontdekten mijn ouders dat er ineens foto’s van het televisiescherm tussen de vakantiekiekjes zaten. Vaak liep er een dikke zwarte streep dwars door het beeld, waardoor die zorgvuldig behaalde topscore onbruikbaar was om als bewijs naar mijn favoriete gamemagazine op te sturen.

Gelukkig liggen die tijden ver achter ons. Tegenwoordig leggen moderne consoles met één druk op de knop gameplay en screenshots vast, al is de beeldkwaliteit van deze screenshots vaak wat lager dan je op het scherm ziet. Bovendien beschikken moderne retroconsoles helemaal niet over zulke deelfuncties. Met een Atari 2600+ kun je bijvoorbeeld niet eenvoudig je gameplay of highscore vastleggen.

Tijd voor een oplossing. We kregen van Elgato de Game Capture 4K S opgestuurd om te testen of we de gameplay van de Atari 2600+ en onze andere consoles konden opnemen én hoeveel beter de beelden van de Switch 2, of Xbox en PS5 eruit zien als we hier een screenshot of video-opname mee maken.

Compact ontwerp, compleet uitgerust

Zodra je de Elgato Game Capture 4K S uitpakt, valt direct op hoe klein het apparaatje eigenlijk is. Met een gewicht van amper 90 gram en afmetingen van 112 × 72 × 18 millimeter neemt hij nauwelijks ruimte in op je bureau of naast je console-opstelling.

Ondanks dat bescheiden formaat is de behuizing doordacht ingericht. Aan de voorzijde vind je een 3,5 mm jackaansluiting, een slimme toevoeging om een bekend consoleprobleem op te lossen: het direct vastleggen van partychat en game-audio. Hiervoor heb je wel Elgato’s optionele Chat Link Pro-kabel nodig. De achterzijde is gereserveerd voor de hoofdmoot, twee HDMI 2.0-poorten en een USB-C 3.2 Gen 1-aansluiting (5 Gbps). Een fijn detail is dat Elgato niet bezuinigt op de doosinhoud. Zowel een HDMI-kabel als een USB-C-kabel worden netjes meegeleverd.

De technische details

Het ontwerp aan de buitenkant is dus prima in orde, maar hoe zit het met de technische mogelijkheden? Kijken we naar de specificaties van de 4K S, dan ondersteunt de passthrough dankzij de HDMI 2.0-standaard een resolutie tot 4K bij 60 frames per seconde, of hogere verversingssnelheden zoals 1440p120 en 1080p240. Ook Variable Refresh Rate (VRR) en HDR10 worden ondersteund tijdens de passthrough, waardoor het bronsignaal ongewijzigd naar je monitor wordt doorgestuurd.

Qua capturemogelijkheden kan de kaart beelden vastleggen tot 4K60 of 1440p60. Daarbij zijn er wel een paar kleine beperkingen. Opnemen in HDR10 is beperkt tot 1080p60 en werkt uitsluitend onder Windows. Gebruikers van macOS, of wie 4K HDR wil opnemen, grijpen op dat vlak dus mis en zijn aangewezen op de duurdere Elgato Game Capture 4K X. Die beschikt over de HDMI 2.1-standaard en biedt daardoor aanzienlijk meer bandbreedte. Het nadeel is wel dat je hiervoor een USB-C-aansluiting van 10 Gbps nodig hebt, terwijl niet iedere computer die snelheid ondersteunt.

Installatie en praktijkervaring

De Elgato Game Capture 4K S is eenvoudig te installeren via de meegeleverde USB-kabel. De software is gratis te downloaden via de website van Elgato. Voor de 4K S gebruik je Elgato Studio, waarmee je gameplay kunt bekijken en opnemen. Wat mij direct opviel, is hoe snel het beeld op het scherm verschijnt. Ik merkte vrijwel geen vertraging, waardoor het prima mogelijk is om een game direct via de Elgato Game Capture 4K S op de computer te spelen.

Voor de test hebben we verschillende apparaten aangesloten. Moderne systemen vormen geen enkel probleem voor de Elgato Game Capture 4K S. Zo konden we zonder moeite beelden van de PS5 en Nintendo Switch 2 opnemen. Ook moderne retroconsoles, zoals de SNES Mini en de Atari 2600+, werden probleemloos herkend en vastgelegd.

Minder geschikt voor afwijkende videosignalen

De problemen ontstonden bij de MiSTer en retro-upscalers zoals de Bitfunx OSSC en RetroScaler2x. Elgato staat er helaas om bekend dat de hardware buiten de standaard HDMI-signalen, zoals 720p, 1080p, 1440p en 4K, problemen kan geven. Wijk je daarvan af met retroscalers of originele hardware, dan begint het probleemoplossen.

De MiSTer is gelukkig een zeer flexibel systeem dat goed met de 4K S kan samenwerken, mits de configuratie goed staat. Via het bestand MiSTer.ini kun je het systeem instellen om een standaardresolutie van 720p, 1080p of 1440p met exact 60 Hz uit te sturen. In dat geval werkt de Elgato-capture probleemloos. Oudere arcadecores en consoles, zoals de Neo Geo en SNES, draaien oorspronkelijk echter vaak op net niet standaard verversingssnelheden, zoals 59.18 Hz of 55 Hz. Elgato-hardware heeft moeite met deze afwijkende framerates, wat kan resulteren in dropped frames, haperende audio of zelfs een zwart scherm.

Tijdens de test kwamen we op Reddit verschillende oplossingen tegen, waaronder het koppelen van de MiSTer FPGA aan een scaler zoals de RetroTINK 4K of RetroTINK 5X. Helaas hadden we geen RetroTINK 4K tot onze beschikking om dit zelf te testen. Op basis van de ervaringen die werden gedeeld, fungeert de RetroTINK als een buffer die afwijkende signalen omzet naar een strak getimed en gestandaardiseerd 4K60-signaal voor de Elgato.

In tegenstelling tot de RetroTINK 4K ondervonden we met de OSSC wel problemen. Dat komt doordat de OSSC een line multiplier is en geen traditionele scaler. Hij vermenigvuldigt een analoog 240p-signaal, bijvoorbeeld 3x, 4x of 5x, naar afwijkende resoluties zoals 960p of 1200p, terwijl de originele, vaak licht schommelende framerate behouden blijft. De Elgato Game Capture 4K S ondersteunt officieel alleen standaard VESA- en televisieresoluties. Een 960p-signaal vanuit een OSSC resulteerde tijdens onze test dan ook in een ‘No Signal’-melding.

OBS Studio als alternatief

Gelukkig is er wel een omweg. De Elgato Game Capture 4K S werkt niet alleen met Elgato Studio, maar ook met andere software, waaronder OBS Studio. Waar de officiële Elgato-software blokkeert bij afwijkende signalen, gaat OBS Studio veel vergevingsgezinder om met ruwe videostreams van bijvoorbeeld een OSSC of MiSTer. Door deze beelden eerst in OBS op te vangen en daar de kleurruimte en framerate te standaardiseren voordat je opneemt, voorkom je bovendien vervelende synchronisatieproblemen wanneer je de beelden later in bijvoorbeeld Premiere Pro monteert.

In de praktijk

Met moderne consoles bleek de Elgato Game Capture 4K S echt een uitkomst. Mijn laatste ervaring met een externe capture card van Elgato was de Game Capture HD60. Hoewel die prima beelden kon opnemen, had ik regelmatig last van vertragingen en verbindingsproblemen. Daarom stapte ik uiteindelijk over op de interne 4K60 Pro, die rechtstreeks in een PCIe-slot van mijn computer werd geplaatst. Daarmee was een groot deel van die problemen direct opgelost.

De Elgato Game Capture 4K S heeft mijn beeld van moderne externe capture cards behoorlijk positief veranderd. De afgelopen weken heb ik hem gebruikt voor het opnemen van verschillende gamesessies. Voor de website en mijn reviews gebruik ik hem voornamelijk om screenshots te maken en af en toe gameplayvideo’s op te nemen. Op moderne consoles werkt alles probleemloos en de beeldkwaliteit is uitstekend. Net als andere capture-oplossingen van Elgato blijft ook deze wel gevoeliger voor afwijkende resoluties en verversingssnelheden. Gelukkig zijn veel van die problemen op te lossen door wat instellingen in OBS aan te passen.

Conclusie

De Elgato Game Capture 4K S bewijst dat externe capture cards de afgelopen jaren een flinke stap vooruit hebben gezet. Waar ik vroeger nog regelmatig zat te klooien met merkbare vertragingen of onduidelijke instellingen, biedt dit compacte kastje een vrijwel naadloze ervaring. Binnen een paar minuten leg je gameplay vast of stream je jouw sessies zonder gedoe.

Voor bezitters van een Nintendo Switch 2 of Xbox Series S is de 4K S een uitstekende keuze. Wie een PS5 Pro of Xbox Series X gebruikt, levert door de HDMI 2.0-beperking wel iets in op het gebied van beeldkwaliteit en verversingssnelheid. Voor die groep biedt de duurdere 4K X een beter alternatief.

Ook voor retrogamers is de Elgato Game Capture 4K S een interessante optie, zeker wanneer je een RetroTINK gebruikt. Met de MiSTer ondervond ik nauwelijks problemen en ook via de OSSC kreeg ik uiteindelijk alles goed werkend met behulp van OBS Studio. Dat vraagt wat extra instellingen, maar gezien de afwijkende videosignalen van retrohardware is dat niet onlogisch.

Zoek je een compacte capture card om gameplay vast te leggen, screenshots te maken of live te streamen, dan levert de Elgato Game Capture 4K S precies wat hij belooft, zonder overbodige poespas.

De Elgato Game Capture 4K S is verkrijgbaar bij verschillende aanbieders, waaronder Coolblue, Bol.com en Amazon. Op het moment van schrijven variëren de prijzen tussen ongeveer € 136 en € 169.

Pluspunten

• Compact en eenvoudig te installeren
• Zeer lage latency
• Uitstekende beeldkwaliteit
• Werkt probleemloos met moderne consoles
• Ook geschikt voor retrohardware via OBS

Minpunten

• Geen 4K HDR-opname
• HDMI 2.0 beperkt de maximale mogelijkheden
• Gevoelig voor afwijkende HDMI-signalen van retrohardware
• Voor sommige retro-opstellingen is extra configuratie nodig

Het bericht Elgato Game Capture 4K S review verscheen eerst op TijdloosGamen.

Het Roemeense antwoord op de retro-vraag

Achter dit vernuftige kastje zit geen anonieme, gezichtsloze techgigant, maar Epilogue. Dit kleine, gepassioneerde team uit Roemenië, geleid door Daniel en Ozana Lisandra, zette zichzelf in 2021 definitief op de kaart met de veelgeprezen GB Operator voor Game Boy-spellen. Wat destijds begon als een kleinschalig passieproject om fysieke handheld-games te behoeden voor de tand des tijds, is inmiddels uitgegroeid tot een gerespecteerde en geliefde naam binnen de wereldwijde retroscene. Met de gloednieuwe SN Operator trekken ze diezelfde filosofie door naar het legendarische 16-bits tijdperk van Nintendo.

Omdat het team alles in eigen beheer ontwerpt en de productie bewust binnen de Europese Unie houdt, voelt de SN Operator vanaf het allereerste moment aan als een kwalitatief hoogwaardig product. Dit is absoluut geen goedkope AliExpress-kloon die na drie keer gebruiken uit elkaar valt. Dit is een uiterst doordacht stuk elektronica en geavanceerde software, gemaakt met een diep respect voor de originele cartridges.

Een transparant doosje

Wij gingen aan de slag met de exclusieve Founders Edition en de toon wordt direct bij het uitpakken gezet. De prachtig afgewerkte verpakking met gouden opdruk bevat een handgeschreven bedankje van de makers, waarin ze de hoop uitspreken dat dit apparaat meer is dan een snelle gadget; het is een nostalgische reis. De SN Operator zelf is een plaatje om te zien dankzij de schitterende, transparante behuizing. Hierdoor kijk je zo op de strak ontworpen printplaat en het glimmende logo binnenin. Centraal op het apparaat prijkt de stevige cartridge-sleuf.

Aan de achterkant vind je een moderne usb-c-poort waarmee je de operator moeiteloos aansluit op je pc, Mac of zelfs je Steam Deck. Dankzij de solide rubberen onderkant verschuift het apparaat geen millimeter op je bureau wanneer je een game in de sleuf duwt. Epilogue levert een hoogwaardige usb-c-kabel, een handleiding, een sticker en een fraai metalen speltje mee, wat het premium gevoel van dit totaalpakket compleet maakt.

De magie van Playback-software

Zoals ik in mijn carrière al vaker heb geroepen: mooie hardware is waardeloos zonder stabiele software. Gelukkig hebben ze die boodschap bij Epilogue perfect begrepen. De gratis te downloaden Playback-applicatie (beschikbaar voor Windows, macOS en Linux) is het kloppende hart van de SN Operator. Dit is geen kale, rammelende emulator, maar een compleet, moderne applicatie rondom SN Operator hardware en je fysieke gamecollectie. Playback leest de data rechtstreeks van de cartridge, bewaart je savegames veilig digitaal en controleert je spellen direct op echtheid. In een tijd waarin de markt overspoeld wordt met nauwelijks van echt te onderscheiden namaak-cartridges, is die ingebouwde hardware-check een absolute zegen voor verzamelaars. Ook kun je een back-up maken van je cartridge mocht die toch ooit het begeven.

Zodra de software draait en je een cartridge plaatst, kun je direct aan de slag. De SN Operator is volledig regiovrij, wat betekent dat je moeiteloos Europese PAL-games, Amerikaanse NTSC-cartridges en Japanse Super Famicom-spellen door elkaar kunt gebruiken. Tijdens onze testfase startte elke game feilloos op. Toch liepen we tegen één fysiek minpuntje aan: de Europese cartridges zijn merkbaar wat dikker dan hun buitenlandse broertjes. Hierdoor klemmen ze wel héél erg stevig vast in het slot. Je moet behoorlijk wat kracht zetten om ze te verwijderen, wat soms een beetje angstaanjagend aanvoelt. Een mechanische uitwerpknop of twee subtiele ontgrendelingsknoppen aan de zijkant hadden dit probleem perfect opgelost.

Klassiek gamen met het comfort van nu

In de app word je overspoeld met moderne features die de gameplay een flinke upgrade geven. Denk aan ‘save states’ waarmee je op elk willekeurig moment je spel kunt opslaan, een vooruitspoelfunctie voor trage dialogen en een geniale terugspoelfunctie die we inmiddels ook kennen van de Nintendo Switch. Ben je net voor de finish in Super Mario Kart van de baan gereden of velt een eindbaas je in Super Metroid? Met één druk op de knop spoel je de tijd een paar seconden terug om je fout te herstellen. Dat scheelt een hoop frustratie en zorgt ervoor dat je die genadeloos moeilijke games uit je jeugd nu eindelijk eens kunt uitspelen. Gamen moet immers leuk blijven, en als je constant stagneert is de lol er tegenwoordig snel af.

Ook het beheer van je savegames is fantastisch uitgewerkt. De interne batterijen van originele SNES-cartridges zijn inmiddels dertig jaar oud en sterven langzaam maar zeker uit. Playback maakt met een paar muisklikken automatisch back-ups van je opgeslagen spelgegevens en zet ze veilig op je computer. Mocht de batterij in je cartridge er ooit mee ophouden, dan kun je jouw voortgang eenvoudig terugzetten op een nieuwe batterij. Je kostbare uren aan gameplay gaan op deze manier dus nooit meer verloren.

Mooie filters voor het gevoel

Voor wie graag een nostalgische lookeen oude beeldbuis wil, heeft Epilogue ook CRT-filters ingebouwd. Hiermee tover je die typische scanlines en de warme gloed van de jaren negentig op je haarscherpe monitor. Wil je juist een loepzuiver beeld? Dan zet je de filters uit en spatten de pixels scherper dan ooit tevoren van het scherm. Bovendien is er volledige ondersteuning voor klassieke Game Genie- en Pro Action Replay-cheatcodes, voor als je net dat extra steuntje in de rug of oneindig veel levens nodig hebt.

De absolute kers op de taart is echter de naadloze integratie van RetroAchievements. Door je account te koppelen, voegt de software moderne achievements en trofeeën toe aan deze klassieke games. Het verslaan van een eindbaas zonder schade op te lopen levert je plotseling een digitale pop-up en een badge op. Dit geeft een heerlijke, frisse motivatie om games die je al kunt dromen opnieuw op te starten en jezelf online te meten met andere retro-fans wereldwijd.

Controller naar keuze

In de software kun je ook gemakkelijk een controller toevoegen en configuren. Dat kan bijvoorbeeld je Xbox-controller of 8BitDo-controller, maar in ons geval hebben we de Super Nintendo Entertainment System (SNES)-controller voor de Nintendo Switch gebruikt. Die kun je gewoon via bluetooth aan de pc koppelen en dan instellen via Playback. Dat werk geweldig.

Conclusie

Voor iets minder dan 75 euro haal je met de Epilogue SN Operator een fenomenaal stuk hardware in huis. Dat is een absoluut koopje als je kijkt naar de verfijning van de software en de bouwkwaliteit van het apparaat. Dit is overduidelijk een passieproject waarbij elk detail klopt en de liefde voor retro-gaming tastbaar is. Wie een uniek cadeau zoekt voor een vriend, partner of hardcore gamer die opgroeide in de jaren tachtig of negentig, slaat hiermee de plank gegarandeerd niet mis. De grootste uitdaging is inmiddels het vinden van de originele cartridges zelf, want die worden op de tweedehandsmarkt steeds schaarser en prijziger. Maar heb jij die fysieke games al liggen? Dan is dit met afstand de meest comfortabele, legale en stijlvolle manier om weer even helemaal weg te dromen in de gouden gloriedagen van de 16-bits console.

Het bericht De Epilogue SN Operator review: digitaliseer je Super Nintendo gamecollectie verscheen eerst op TijdloosGamen.

Volgens de beschrijving gaat het om een betaalbare handheld met een energiezuinige ARM-processor, een 5 inch OLED-scherm in een formaat dat doet denken aan de PlayStation Vita en verwisselbare cartridges. Opvallend is dat er geen nadruk ligt op 3D-prestaties. De hardware zou vooral bedoeld zijn voor moderne 2D-games en pixelart-titels.

Ook de cartridges zouden afwijken van wat we tegenwoordig gewend zijn. In plaats van grote opslagchips lijkt er gebruik te worden gemaakt van compacte eMMC-modules met een beperkte capaciteit. Dat zou goed passen bij kleinere 2D-games, terwijl de productiekosten laag blijven.

De bron benadrukt dat het niet klinkt als een klassieke retrohandheld die oude Sega-consoles emuleert. De beschrijving wijst eerder op een nieuw platform voor moderne 2D-games met fysieke spelcartridges. Uiteraard blijft het voorlopig bij een gerucht en is het goed mogelijk dat het project nooit het daglicht ziet.

Toch roept de vermeende hardwarekeuze vragen op. Persoonlijk vind ik het jammer om te lezen dat er gekozen zou zijn voor een ARM-processor en niet voor een FPGA-oplossing. Juist FPGA wordt door veel liefhebbers gezien als de heilige graal van hardwarematige emulatie, omdat de oorspronkelijke hardware daarmee veel nauwkeuriger kan worden nagebootst dan met traditionele software-emulatie. Voor een apparaat dat zich mogelijk richt op retro- en 2D-gaming had dat een interessante keuze kunnen zijn.

Of Sega daadwerkelijk aan een nieuwe handheld werkt zullen we moeten afwachten. Voorlopig is er nog geen officiële aankondiging gedaan.

Het bericht Gerucht: werkt Sega aan een goedkope handheld voor 2D-games? verscheen eerst op TijdloosGamen.

Via de streamingdienst zijn verschillende bekende titels vanaf vandaag direct speelbaar op consoles, pc’s, smartphones en smart-tv’s. Onder de beschikbare games bevinden zich onder meer Astrosmash, B-17 Bomber, Utopia, Thunder Castle, Shark! Shark! en World Championship Baseball.

Intellivision Antstream Arcade voegt daarnaast moderne online functionaliteiten toe aan de klassieke games. Zo zijn er bij de release drie nieuwe platform challenges beschikbaar en kunnen spelers deelnemen aan een speciaal Shark! Shark!-toernooi. Later deze maand volgt ook een competitief evenement rondom Astrosmash.

Volgens Antstream-oprichter Steve Cottam waren veel Intellivision-games hun tijd ver vooruit. Vooral titels als Utopia en B-17 Bomber introduceerden concepten die later een belangrijke rol zouden spelen binnen strategie-, simulatie- en multiplayergames.

Met meer dan 1300 klassieke games in de bibliotheek richt Antstream Arcade zich volledig op retro gaming. Daarbij draait het volgens het bedrijf niet alleen om nostalgie, maar vooral om toegankelijke en tijdloze gameplay.

Het bericht Intellivision-games keren terug via Antstream Arcade verscheen eerst op TijdloosGamen.

Maar hoe dieper ik in de materie dook, hoe interessanter het werd. De werkelijke revolutie achter 1000Hz draait namelijk helemaal niet om méér frames voor e-sporters. Het gaat juist om iets wat retrofans al decennialang proberen terug te krijgen: de perfecte bewegingsscherpte van een beeldbuis.

Meer Hertz betekent niet automatisch meer fps

Laten we eerst een hardnekkig misverstand uit de wereld helpen: een Super Nintendo-game draait nog steeds op 60 beelden per seconde (of 50Hz, omdat wij in Europa op de tragere Europese PAL-versies speelde). Een PlayStation 1-game of originele Xbox-titel doet dat vaak ook. Een 1000Hz-monitor verandert daar helemaal niets aan. Super Mario World wordt niet ineens duizend keer zo snel en Sonic gaat er geen stap harder door rennen. De brondata blijft exact hetzelfde. Wat wél verandert, is de manier waarop die relatief schaarse beelden op je scherm verschijnen.

Waarom oude CRT-tv’s zo vloeiend aanvoelden

Veel retroliefhebbers zweren nog altijd bij een oude CRT-beeldbuis omdat bewegend beeld “scherper” en “vloeiender” aanvoelt. Dat is geen nostalgische verbeelding, maar puur het verschil in de techniek. Een CRT-tv tekent een beeld heel kort met een elektronenstraal, waarna het scherm direct weer dooft (zwart wordt). Het is een voortdurende cyclus van een fractie van een seconde beeld, gevolgd door een kort zwart moment en daarna pas het volgende frame.

Doordat het beeld steeds even verdwijnt, krijgen je ogen (of de verwerking in je hersenen) nauwelijks de kans om opeenvolgende frames in elkaar te laten overlopen. Het resultaat is een bijzonder scherp bewegend beeld zonder zichtbaar smeereffect.

Om dit probleem aan te pakken bestaat Black Frame Insertion (BFI). Kort gezegd bootsen moderne schermen hiermee een beeldbuis na door kunstmatig zwarte beelden tussen de spelbeelden te plaatsen (Beeld → Zwart → Beeld → Zwart). Het resultaat kan een scherper bewegend beeld.

Moderne LCD-, IPS- en OLED-schermen werken volgens het sample-and-hold-principe. Ze tonen een frame en houden dat vast totdat het volgende frame klaarstaat. Wanneer Sonic razendsnel door Green Hill Zone rent, of wanneer je horizontaal door een shoot-’em-up beweegt, volgen je ogen de vloeiende beweging terwijl het scherm eigenlijk stilstaande beelden laat zien. Juist dat verschil veroorzaakt motion blur in je eigen waarneming.

De vloek en zegen van BFI

Het nadeel is alleen behoorlijk groot. Omdat het scherm een deel van de tijd zwart blijft, zakt de helderheid flink in. Daarnaast zorgt BFI op 60Hz of 120Hz vaak voor een duidelijke flikkering waar sommige mensen hoofdpijn krijgen of er zelfs misselijk en duizelig van worden.

Waarom 1000Hz wél de heilige graal kan zijn

Hoe hoger de verversingssnelheid van een scherm, hoe vaker de pixels per seconde kunnen worden aangestuurd. Waar een 60Hz-scherm vastzit aan relatief lange beeldmomenten, kan een 1000Hz-paneel een seconde opdelen in piepkleine segmenten.

Stel dat een monitor zestig keer per seconde een nieuw frame ontvangt. Tussen frame A en frame B heeft een 1000Hz-monitor genoeg ruimte om het beeld heel kort weer te geven en vervolgens kleine zwarte pulsen toe te voegen. De zwarte periodes kunnen hierdoor veel korter en nauwkeuriger worden afgesteld dan bij traditionele schermen.

Dat brengt iets binnen bereik waar retrofans al jaren naar zoeken: CRT-achtige bewegingsscherpte zonder de heftige flikkering en met veel minder verlies aan helderheid.

Wat betekent dit voor de MiSTer FPGA?

Mijn retrohart ging natuurlijk meteen sneller kloppen bij de gedachte aan de MiSTer FPGA. Kan de DE-10 Nano straks 1000Hz uitsturen? Waarschijnlijk niet. De DE10-Nano-hardware loopt simpelweg tegen harde limieten aan op het gebied van bandbreedte en pixelklokken. Maar dat hoeft gelukkig ook helemaal niet. Een veel realistischer scenario is dat retrohardware zoals misschien een OSSC, RetroTink of een MiSTer, een perfect 60Hz- of 120Hz-signaal uitstuurt, waarna de monitor zelf via interne verwerking extra subframes en ultrakorte zwarte pulsen toevoegt.

Daarvoor zal een fabrikant wel een specifieke “Retro BFI”-modus moeten ontwikkelt. Een BFI die perfect synchroniseert met een 60Hz-signaal, dan zou je in één klap zowel motion blur als de nadelen van huidige BFI-technieken kunnen aanpakken.

Geen wondermiddel, voorlopig

Voordat we massaal een 1000Hz-scherm op het verlanglijstje zetten, blijft dit voorlopig vooral een theoretisch droomscenario. En we weten niet of er ook andere problemen op zullen duiken. Alles valt of staat met de implementatie van de fabrikant. Als de firmware niet goed is afgestemd op lagere invoersignalen, kan dat juist leiden tot extra inputlag, visuele artefacten of een onrustig beeld. Maar als een fabrikant de retrogemeenschap serieus neemt en die enorme bandbreedte inzet voor maximale bewegingsscherpte, dan zou een 1000Hz-monitor uiteindelijk weleens interest kunnen worden voor retrogamers! Ik hoop in ieder geval dat je nu iets meer begrijpt van het nut van een 1000Hz-scherm en nu niet een van de roepers bent die online achter zijn toetsenbord schreeuwt: 1000 frames wat moeten we daar nou mee!

Het bericht Waarom een 1000Hz monitor ook interessant is voor retro gamers verscheen eerst op TijdloosGamen.

De set verschijnt op 1 juni 2026 en krijgt een vriendelijke adviesprijs van 39,99 euro.

Bouwset met verwisselbare varianten

De LEGO-set bestaat uit 479 onderdelen en is ontworpen als displaymodel. Opvallend is dat bouwers kunnen kiezen tussen twee varianten: de Amerikaanse Genesis of de Europese Mega Drive. Dit gebeurt via verwisselbare details en stickers. De console wordt geleverd met twee afneembare controllers en een cartridge die daadwerkelijk in het systeem geplaatst kan worden.

Volgens LEGO-designer Patrik lag de uitdaging vooral in het vertalen van de kenmerkende vormen van de console naar LEGO-elementen. Daarbij is geprobeerd om het originele ontwerp zo nauwkeurig mogelijk te benaderen.

Retro samenwerking krijgt vervolg

De nieuwe set bouwt voort op eerdere samenwerkingen tussen LEGO en SEGA, waaronder sets rond Sonic the Hedgehog. Daarmee wordt het retroportfolio verder uitgebreid met hardware in plaats van alleen personages en levels.

De afmetingen van het model blijven relatief compact. De console meet ongeveer 16 centimeter in de breedte en 4 centimeter in de hoogte. De controllers zijn los te koppelen en iets kleiner uitgevoerd.

De set is via LEGO Stores en de officiële webshop te verkrijgen.

Het bericht LEGO SEGA Genesis Console (40926) aangekondigd, release juni 2026 verscheen eerst op TijdloosGamen.

Volgens recente uitspraken van FPGA-ontwikkelaar Jotego lijkt dat laatste scenario niet ondenkbaar. In een interview met het YouTube-kanaal Creativo en Japón, waar ook Plaion bij betrokken is, wordt voorzichtig gehint naar een tweede consoleproject dat al in ontwikkeling zou zijn.

AES+ is de moderne interpretatie van klassiek zoals van de SMD naar de SMD2

De Neo Geo AES staat bekend als een van de meest iconische consoles uit de jaren ’90. De nieuwe AES+ is volgens betrokken ontwikkelaars geen simpele heruitgave, maar een herinterpretatie van het originele ontwerp.

Jotego vergelijkt het verschil met de overgang van de Sega Mega Drive naar latere revisies: dezelfde architectuur, maar intern efficiënter opgebouwd. Chips zijn samengevoegd, stroomverbruik ligt lager en de betrouwbaarheid is hoger.

Dat sluit aan bij een bredere trend binnen hardwareontwikkeling. Waar klassieke systemen vaak uit meerdere losse componenten bestonden, worden moderne varianten compacter en efficiënter geproduceerd zonder de oorspronkelijke werking te veranderen. In eerdere artikelen zagen we al hoe technologische evolutie bestaande concepten toegankelijker maakt voor een nieuw publiek.

Veel klassieke consoles zijn inmiddels tot in detail gereconstrueerd op FPGA-platformen zoals MiSTer. Die implementaties vormen een belangrijke basis voor nieuwe hardware, maar moeten nog worden aangepast en geoptimaliseerd voordat ze geschikt zijn voor productie als vaste chips (ASIC).

Focus op authenticiteit: beeld, geluid en input

Een belangrijk punt binnen de community is de vraag hoe ‘authentiek’ de AES+ daadwerkelijk zal zijn. Volgens de eerste informatie ligt daar juist de nadruk.

Zo zou de console RGB-output via de originele AV-poort ondersteunen, een analoge videoconversie gebruiken die overeenkomt met het originele circuit en geen merkbare input lag hebben doordat controllers direct op de hardware zijn aangesloten.

Op audiogebied is zelfs gekozen om bepaalde moderne verbeteringen terug te draaien. Jotego geeft aan dat een interpolatiefilter, wel aanwezig in de MiSTer-implementatie, bewust is verwijderd om het geluid identiek te houden aan het origineel.

ASIC versus FPGA: een bewuste keuze

Op technisch vlak valt vooral de keuze voor ASIC-chips op, in plaats van FPGA. Waar FPGA-oplossingen flexibel zijn en updates mogelijk maken, ligt de focus hier op een vaste implementatie van het originele ontwerp.

Volgens de ontwikkelaars is dat logisch: de SNK-hardware is inmiddels volledig gedocumenteerd. Daardoor kan de logica één-op-één worden nagebouwd zonder de noodzaak voor latere correcties.

Het resultaat is een systeem dat zich gedraagt als originele hardware, maar met moderne productievoordelen zoals: lagere warmteontwikkeling, betere energie-efficiëntie en hogere betrouwbaarheid op lange termijn (een FPGA kan na vele jaren intensief gebruik minder stabiel worden of uiteindelijk defect raken).

Fysieke games blijven centraal staan

Het is fantastisch dat Plaion met de Neo Geo AES+ nadrukkelijk inzet op fysieke cartridges. Daarmee blijft de opzet trouw aan de originele Neo Geo AES, waar fysieke media altijd een essentieel onderdeel van de ervaring waren.

Toch zit er onder de motorkap wel een heel erg belangrijk verschil. Waar de originele cartridges gebruikmaakten van ROM-chips, waarbij de data permanent in de chip werd gebrand, kiest Plaion nu voor flashgeheugen. Dat is vooral een praktische keuze. Flash is flexibeler in productie en vereist geen enorme oplages, wat beter past bij een nichemarkt zoals deze.

Volgens Jotego brengt die keuze wel een keerzijde met zich mee: de gebruikte geheugenchips zijn relatief duur, wat deels de prijs van zo’n 80 euro per cartridge verklaart.

Daarbij leeft de vraag hoe duurzaam dit type opslag is. Flashgeheugen kan in theorie na verloop van tijd data verliezen. In de praktijk hangt dat sterk af van het type flashchip. Voor dit soort toepassingen wordt doorgaans gekozen voor betrouwbaardere varianten die ontworpen zijn voor langdurige opslag en nauwelijks herschreven worden. Dat maakt de vergelijking met bijvoorbeeld Nintendo 3DS-cartridges, waar andere geheugentypes worden gebruikt, niet helemaal één-op-één.

Een tweede console in ontwikkeling?

Het meest opvallende detail uit het interview zit aan het einde. Jotego laat weten dat hij weet heeft van een tweede project bij Plaion, maar daar inhoudelijk niets over mag zeggen.

“Ik weet dat er nog een machine aankomt… maar ik kan er niets over zeggen.”

Hoewel er geen officiële bevestiging is, wordt binnen de community al volop gespeculeerd. Namen als de Sega Mega Drive, Sega Saturn, PC Engine en zelfs nog exotischere systemen passeren de revue.

De keuze voor een volgende console lijkt logisch. Als de AES+ commercieel succesvol blijkt, en de eerste pre-orders wijzen die kant, ligt uitbreiding van dit soort her-uitgaves voor de hand.

Wat betekent dit voor retro gaming?

De AES+ laat zien dat retrohardware niet alleen een nostalgisch product is, maar fysiek ook echt leeft! Door originele ontwerpen opnieuw te produceren met moderne middelen ontstaat een hybride vorm. Een die historisch correct is en praktisch bruikbaar op zowel moderne als klassieke televisies.

Het sluit allemaal aan bij een bredere ontwikkeling binnen gaming community. Hardcore gamers zitten niet te wachten op cloudgaming, streaming nieuwe manieren om te spelen met DRM moeilijker en minder vriendelijk te maken. Er blijft behoefte aan authentieke hardware-ervaringen.

De komende maanden zullen cruciaal zijn. Zodra de console verschijnt, zal moeten blijken of de technische claims standhouden en of de markt groot genoeg is voor verdere projecten.

Het brengt mij ook echt persoonlijk veel plezier dat deze oude consoles terugkomen. Soms twijfel ik of een website als deze nog wel toekomst heeft, maar als ik zie hoeveel liefde er nog is voor dit soort producten heb ik er ene positief gevoel over. Of het echt klopt moet nog blijken, maar voor nu lijkt één conclusie gerechtvaardigd: dit is waarschijnlijk nog maar het begin! Welke console zou jij het liefste in fysieke vorm terugzien?

Het bericht Nog een nieuwe retroconsole van Plaion en meer over de Neo Geo AES+ verscheen eerst op TijdloosGamen.

De console zal op 12 november 2026 verschijnen en mikt deze nadrukkelijk op liefhebbers van authentieke retrohardware. Dat betekent: geen emulatie, maar een systeem dat technisch dichter bij het origineel staat dan veel eerdere heruitgaven.

Geen mini-console, maar echte hardware

Waar eerdere retroreleases vaak kozen voor compacte “plug-and-play”-oplossingen, lijkt de NEOGEO AES+ een andere route te nemen. De console maakt gebruik van zogeheten ASIC-chips (vergelijkbaar met een FPGA, maar dan vastgebakken op de chip), daarmee wordt de werking van de originele hardware nagebootst zonder softwarematige emulatie.

Dat heeft een belangrijk gevolg: de originele NEOGEO AES-cartridges werken gewoon op de nieuwe console. Voor verzamelaars is dat geweldig, zeker gezien de hoge waarde van die cartridges op de tweedehandsmarkt. Wees niet bang als je niet over game beschikt, er worden namelijk ook veel games opnieuw uitgebracht!

De console heeft wel wat moderne moderne aanpassingen. Denk aan HDMI-uitgang met 1080p-ondersteuning, lagere latency en praktische opties zoals het opslaan van highscores. Wie authentiek wil games op een CRT de console beschikt ook nog steeds over een normale AV-uitgang!

Is de prijs: eindelijk bereikbaar?

De originele NEOGEO AES stond bekend als een luxeproduct. Waar concurrenten in de jaren ’90 voor een relatief breed publiek beschikbaar waren, was SNK’s console vooral weggelegd voor de fanatiekste en vooral rijke spelers.

De adviesprijs van de tijdelijke witte 35th Anniversary Edition NEOGEO AES+ ligt op €299,99. Daarbij krijg je een draadloze arcade stick, de game Metal Slug en een memorycard. De standard editie gaat €199,99 kosten. Dat is, historisch gezien, een verschil, maar ook geen kattenpis voor een retro console. Hoewel de originele hardware al snel tussen de 600 en 800 euro kost lijkt dit dan toch wat bereikbaarder voor de meeste gamers.

De losse cartridges krijgen een adviesprijs van €79,99 per stuk. Dat plaatst het ecosysteem nog steeds in een premiumsegment, zeker als je meerdere titels wilt verzamelen. Aan de andere kant betaal je voor originele games als Metal Slug al snel tussen de 1500 en 3500 euro! Er zijn zelfs NEO GEO AES games die tegenwoordig ver de 10.000 euro overstijgen!

Er verschijnt ook een Ultimate Edition. Hierbij krijg je de zwarte console, een extra draadloze controller, draadloze arcade stick, memory card en alle tien de launch games! Dit hele pakket gaat €899,99 kosten en geeft dus flink wat korting gezien alleen de tien games al de 800 euro aantikken.

De vraag is dan ook wat de waarde van de originele games gaat doen en of de investeerders, verzamelaars daar wel op zitten te wachten. Bij TijdloosGamen.nl vinden we dat iedereen de kans moet hebben om te genieten en we zijn dan ook erg blij dat de games nu voor een veel groter publiek bereikbaar zijn.

Een ecosysteem vanaf dag één

Bij release zijn tien klassieke titels beschikbaar, waaronder bekende namen als Metal Slug, Samurai Showdown V Special en The King of Fighters 2002. En daar blijft het niet bij want het aanbod wordt verder uitgebreid.

Mooi om te zien is dat PLAION REPLAI ook inzet op een volledig ecosysteem, inclusief accessoires zoals een arcade stick, gamepad en memory card. Daarmee lijkt de strategie niet alleen snel cashen op nostalgie, maar ook op het opnieuw opbouwen van een fysieke gamecollectie. Dat is iets wat de afgelopen jaren juist grotendeels is verdwenen door digitalisering.

Voor wie is deze console?

De NEOGEO AES+ bevindt zich op een interessant snijvlak. Aan de ene kant is de instapprijs aanzienlijk lager dan die van het origineel, wat de drempel voor vele zal verlagen. Aan de andere kant blijven de games relatief prijzig. Voor het bredere publiek, dat gewend is aan abonnementsdiensten en digitale libraries, blijft het de vraag hoe aantrekkelijk dit model zal zijn.

Pre-orders geopend!

Met de aankondiging van de NEOGEO AES+ zetten SNK en PLAION een duidelijke stap richting een herintroductie van klassieke hardware voor een modern publiek. De console verschijnt op 12 november 2026 en is nu al via geselecteerde retailers te pre-orderen.

Met een adviesprijs van €199,99 positioneert de NEOGEO AES+ zich lager dan het oorspronkelijke systeem, al blijft het platform trouw aan zijn premium karakter. Dat zie je niet alleen terug in de hardware, maar ook in de losse cartridges die vanaf €79,99 verkrijgbaar zijn.

Wie interesse heeft, lijkt er goed aan te doen om niet te lang te wachten. Zeker de 35th Anniversary Edition, met exclusieve elementen zoals de ‘Ice White’ uitvoering en speciale cartridge, zal naar verwachting snel uitverkocht zijn.

Het bericht NEOGEO AES+ aangekondigd: legendarische console keert terug! verscheen eerst op TijdloosGamen.

Evolutie van het Evercade-concept

Sinds de introductie van Evercade in 2020 positioneert Blaze zich nadrukkelijk als tegenhanger van volledig digitale platforms. Waar diensten als cloudgaming inzetten op streaming en abonnementen, blijft Evercade vasthouden aan fysieke cartridges als kern van de ervaring. Dat sluit aan bij een bredere trend waarin verzamelaarswaarde en tastbaarheid belangrijk blijven.

De Nexus bouwt voort op die filosofie, maar voegt tegelijkertijd functies toe die eerder ontbraken. Zo beschikt de handheld over een 5,89-inch IPS-scherm met een helderheid van meer dan 500 nits, wat het grootste display is binnen de Evercade-lijn tot nu toe. De toevoeging van dubbele analoge sticks is daarbij een duidelijke reactie op de groeiende bibliotheek van 3D-games, met name uit het 32- en 64-bit tijdperk.

Volgens de NExus blijft compatibiliteit een belangrijk uitgangspunt: alle bestaande Evercade-cartridges, die inmiddels goed zijn voor meer dan 700 games, zijn direct speelbaar op het nieuwe systeem.

Banjo-Kazooie als speerpunt

De keuze voor een bundel met Rare-klassiekers is opvallend. De Banjo-Kazooie-games behoren tot de bekendere platformtitels uit het Nintendo 64-tijdperk en verschijnen hier in aangepaste vorm.

Volgens de eerste informatie zijn de games voorzien van technische verbeteringen, waaronder breedbeeldondersteuning en aangepaste camerabesturing voor dual-stick gameplay. Dat zijn ingrepen die vooral relevant zijn voor moderne hardware, waar oorspronkelijke besturingsschema’s vaak minder goed aansluiten.

De cartridge wordt standaard meegeleverd met de console en bevat daarnaast extra content die vrijgespeeld kan worden.

Nieuwe functies: lokaal delen zonder internet

Een van de meer opvallende toevoegingen is EverSync, een lokale multiplayerfunctie waarbij twee Nexus-systemen direct met elkaar verbinden. Daarbij is slechts één cartridge nodig om dezelfde game op beide apparaten te spelen.

Verder ondersteunt de handheld draadloze koptelefoons, beschikt hij over WiFi 6 voor updates en biedt de batterij volgens Blaze een speelduur van ruim vijf uur.

Bekende functies blijven behouden

Naast de nieuwe hardware introduceert de Nexus geen radicale koerswijziging. Bekende Evercade-functies keren terug, zoals TATE-modus voor verticale arcadegames en uitgebreide opties voor beeldverhouding en scanlines.

Ook de nadruk op curated collecties blijft behouden. Cartridges richten zich vaak op specifieke uitgevers of franchises, variërend van klassiekers van Atari tot thematische bundels rond series als Tomb Raider en Duke Nukem.

Positionering in een veranderende markt

Met een adviesprijs van €199,99 positioneert de Evercade Nexus zich onder moderne handhelds, maar boven instap retro-oplossingen. Daarmee lijkt Blaze zich te richten op een specifieke doelgroep: spelers die waarde hechten aan fysieke media, maar wel hogere kwaliteit verwachten.

De combinatie van verbeterde hardware, lokale multiplayer en een herkenbare retrocatalogus laat zien dat Evercade zich blijft ontwikkelen zonder de oorspronkelijke formule los te laten. Of dat voldoende is om ook buiten de bestaande community door te breken, zal waarschijnlijk afhangen van de toekomstige gamecatalogus en ondersteuning.

Het bericht Blaze kondigt Evercade Nexus aan met Banjo-Kazooie Double Pack verscheen eerst op TijdloosGamen.

De MiSTer FPGA is gebaseerd op de Terasic DE10-Nano en gebruikt een programmeerbare FPGA-chip om klassieke computersystemen op hardwareniveau na te bootsen. In tegenstelling tot traditionele emulatie wordt de oorspronkelijke logica van het systeem gereproduceerd. Daardoor kunnen ook externe apparaten, zoals een floppy drive, direct met de core communiceren.

Directe verbinding met de MiSTer

De nieuwe adapter, MiSTer-to-Floppy, sluit aan op de user-port van de MiSTer. Volgens Smith zorgt deze directe aansluiting ervoor dat belangrijke signalen voor het lezen en schrijven van disks zonder vertraging beschikbaar zijn. Dat benadert het gedrag van een originele Amiga-computer.

Dat is een belangrijk verschil met bestaande oplossingen zoals Greaseweazle of Drawbridge. Die interfaces werken via USB en verwerken diskdata indirect, waardoor realtime gedrag lastiger te realiseren is.

Smith werkte sinds 2022 aan het project en doorliep verschillende revisies van de printplaat. Uiteindelijk zijn er twee varianten beschikbaar: een compacte versie met voorgemonteerde componenten en een grotere printplaat met through-hole onderdelen voor hobbyisten die de hardware zelf willen solderen.

Ondersteuning voor meerdere drives

De adapter kan in twee modi worden gebruikt. In IBM PC-modus kunnen twee floppy drives worden aangesloten. In Shugart-modus, zoals gebruikt door de Amiga, zijn maximaal vier drives mogelijk.

Wel adviseert Smith om floppy drives via een externe voeding van stroom te voorzien. Hoewel één drive direct via de MiSTer kan worden gevoed, kunnen verschillende drives uiteenlopende stroomvereisten hebben.

Kopieerbeveiliging en diskimages

Volgens Smith werkt de adapter met standaard Workbench-disks en met veel kopieerbeveiligde games. Tijdens de ontwikkeling bleek onder meer Dungeon Master een uitdaging, omdat die game zeer nauwkeurig gebruikmaakt van de floppy-logica van de Amiga.

Naast fysieke disks ondersteunt de aangepaste Minimig-core nu ook IPF- en SCP-diskimages. Deze formaten leggen de structuur van originele floppy disks nauwkeuriger vast dan het veelgebruikte ADF-formaat.

Open hardwareproject

De ontwerpbestanden van de hardware en de aangepaste core zijn als open project beschikbaar gesteld. Gebruikers kunnen de printplaat zelf laten produceren of zich inschrijven voor een groepsbestelling via de website van Smith.

Voorlopig werkt de adapter alleen met de aangepaste Minimig-core, maar het is mogelijk dat in de toekomst ook andere MiSTer-cores ondersteuning krijgen.

Het bericht Nieuwe adapter maakt echte Amiga-floppydisks bruikbaar op MiSTer FPGA verscheen eerst op TijdloosGamen.